Zuidelijk Afrika – in het bijzonder Mozambique, Malawi en Zimbabwe – zijn getroffen door bijzonder zware overstromingen. In Mozambique is daardoor beslist de start van het schooljaar uit te stellen tot eind februari. Plan International maakt zich grote zorgen over de duizenden kinderen die onderwijs missen.
De ergste overstromingen in Zuidelijk Afrika in recente geschiedenis zorgen ervoor dat bijna 250.000 kinderen niet aan het nieuwe schooljaar in Mozambique kunnen beginnen. Honderden scholen, klaslokalen, huizen van leerkrachten, lesmateriaal en schooltuinen zijn weggevaagd of ondergedompeld door wekenlange onophoudelijke regenval.
Luis Paulo, directeur Plan International Mozambique: “Omwille van de omvang van de huidige overstromingen, die naar verwachting zullen verergeren, staan duizenden kinderen nu voor een onzekere start van het schooljaar. Velen moesten hun huizen verlaten, zijn afgesneden door ingestorte bruggen en hebben geen veilige klaslokalen om naar terug te keren. Voor gezinnen die al worstelen met het verlies van huizen, gewassen en levensonderhoud, voegt de onzekere status van scholen bijkomende instabiliteit toe in een al snel verslechterende crisis.”
“Het leven van al deze gezinnen is door de overstromingen volledig ontwricht; zij hebben alles wat zij bezaten verloren. Maar die kinderen hebben nog steeds iets dat erg kostbaar is: het recht om te dromen.”
Moeilijke toegang
Zware regenval en plotselinge overstromingen hebben meer dan 655.000 mensen getroffen en minstens 159 levens geëist in heel Zuidelijk Afrika, waarbij Mozambique het zwaarst getroffen is. In Mozambique zijn meer dan 600.000 mensen getroffen, waarvan ongeveer 75 procent in de provincie Gaza. Naarmate de zware regenval aanhoudt zullen nog meer mensen getroffen worden.
Verschillende belangrijke wegen blijven onbegaanbaar, met bijna 5.000 kilometer beschadigd in 9 provincies van Mozambique. Dit omvat de hoofdweg die de hoofdstad Maputo met de rest van het land verbindt, die nu onbegaanbaar is. Daardoor zijn transporten van goederen en verplaatsingen van humanitaire actoren over de weg ernstig bemoeilijkt.
Behalve Mozambique zijn ook Malawi en Zimbabwe erg zwaar getroffen. In Malawi, waar het sinds december aan het regenen is, zijn meer dan 160.000 mensen getroffen, verspreid over 29 districten. Er is schade aan de watervoorzieningen en ook daar zijn scholen getroffen. Ook in Zimbabwe is regenseizoen 2025-2026 gekenmerkt door hevige en langdurige regenval, plotselinge overstromingen, blikseminslagen, damdoorbraken en verwoestende winden.
Reactie van het Plan
Plan International heeft kindervriendelijke ruimtes opgezet ter ondersteuning van kinderen die door de overstromingen zijn getroffen, waarbij het eerste centrum in Chihaquelane in Mozambique is opgericht. Op de openingsdag verwelkomde de faciliteit meer dan 300 meisjes en jongens. Het centrum biedt een veilige, gastvrije en beschermende omgeving waar kinderen kunnen spelen, interactie hebben en een gevoel van normaliteit kunnen terugvinden. Te midden van wijdverbreid verlies en chaos bieden deze ruimtes hernieuwde hoop.
“Ondanks de overstroming staan de rechten van kinderen op onderwijs niet op pauze. Plan International zal blijven samenwerken met de overheid en lokale partners om ervoor te zorgen dat kinderen zo snel mogelijk opnieuw kunnen gaan leren”, zegt Luis Paulo.
“Wij werken ook samen met de regering aan het versterken van de paraatheid en het opstellen van actieplannen om verstoring van het onderwijs als gevolg van overstromingen en andere rampen te beperken”, zegt hij. “In de tussentijd zorgen onze kindvriendelijke ruimtes mee voor de mentale gezondheid van kinderen en bieden ze psychosociale ondersteuning zodat kinderen de emotionele zorg krijgen die ze dringend nodig hebben."
